Pompa geotermalna to rodzaj pompy ciepła, która pozyskuje energię z gruntu do ogrzewania i chłodzenia budynku.
Definicja
Pompa geotermalna, inaczej geotermalna pompa ciepła lub pompa ciepła geotermalna, to urządzenie wykorzystujące energię cieplną zgromadzoną w gruncie do celów ogrzewania, chłodzenia lub przygotowania ciepłej wody użytkowej. Urządzenie to należy do grupy pomp ciepła, pobierających energię z tzw. dolnego źródła (grunt), przekazując ją za pomocą czynnika chłodniczego do instalacji grzewczej budynku. Pompa działa na zasadzie obiegu termodynamicznego, wspomaganego sprężarką i wymiennikami ciepła [1].
Kontekst
W polskich warunkach pompa geotermalna jest uznawana za jedną z najbardziej efektywnych technologii OZE do ogrzewania domów, zwłaszcza w połączeniu z niskotemperaturowym ogrzewaniem podłogowym. Dzięki stabilnej temperaturze gruntu (ok. 8-12°C na głębokości 1,5-2 m), sprawność (SCOP) takiej pompy jest zazwyczaj wyższa niż powietrznych rozwiązań. W odróżnieniu od pompy ciepła gruntowej, pompa geotermalna w potocznym języku może oznaczać rozwiązania czerpiące energię także z głębszych pokładów gruntu, a nawet z naturalnych złóż geotermalnych, choć w praktyce domowej używa się wymienników poziomych lub pionowych. W systemach centralnego ogrzewania pompa geotermalna może być jedynym źródłem ciepła (system monowalentny) lub współpracować z innymi źródłami (system biwalentny), np. piecem centralnego ogrzewania [1],. Ostateczna efektywność zależy od właściwego doboru mocy, warunków hydrogeologicznych i jakości instalacji. W kontekście dekarbonizacji i integracji z innymi OZE, pompa geotermalna może funkcjonować w połączeniu z systemami fotowoltaicznymi, np. PGE Fotowoltaika, minimalizując ślad węglowy budynku.
Przykład obliczeniowy
Obliczenie mocy pompy geotermalnej dla domu jednorodzinnego
Załóżmy dom o zapotrzebowaniu na ciepło 10 000 kWh/rok.
- Dobranie mocy cieplnej pompy Ppompy = frac{Qzapotrzebowanie}{SCOP} Przy SCOP (Sezonowy Współczynnik Wydajności) = 4, moc pompy: 10 000 kWh / 4 = 2 500 kWh/rok pobrane z sieci.
- Obliczenie energii pobranej z gruntu Qgrunt = Qzapotrzebowanie - Ppompy 10 000 kWh - 2 500 kWh = 7 500 kWh/rok pobrane z gruntu.
Przykład poglądowy; rzeczywiste SCOP i moce należy dobrać indywidualnie do budynku [1].
Przykład
Źródła
- Wikipedia: Pompa ciepła (dostęp: 2026-05-05)
- Wikipedia: Centralne ogrzewanie (dostęp: 2026-05-05)
Tabela porównawcza
| Wskaźnik | Co mierzy | Tryb | Bazowy okres |
|---|---|---|---|
| Źródło ciepła opisywane hasło | grunt - stabilna temperatura | ogrzewanie/chłodzenie | cały rok |
| Efektywność (SCOP) opisywane hasło | zazwyczaj wyższa niż powietrzne pompy ciepła | ogrzewanie | cały sezon grzewczy |
| Wymiana z innymi OZE opisywane hasło | może być zasilana energią z PV | wsparcie elektryczne | cały rok |
| Porównanie: pompa ciepła powietrzna | źródło - powietrze zewnętrzne, efektywność spada w mrozy | ogrzewanie/chłodzenie | cały rok |
Dobierz wykonawców
Znajdź trzy firmy do realizacji
Podaj kod pocztowy, zaznacz zakres prac i zostaw kontakt. Resztę robimy my.
Bezpłatnie, bez zobowiązań
Pytania o hasło
Najczęstsze pytania
Jak działa pompa geotermalna?
Jakie są korzyści ekologiczne stosowania pompy geotermalnej?
Czy pompa geotermalna może samodzielnie ogrzać dom?
Czym różni się pompa geotermalna od innych pomp ciepła?
Jakie warunki muszę spełnić, by zainstalować pompę geotermalną?
Krótka sonda
Czy to hasło było pomocne?
Twoja ocena podpowiada nam, które hasła wymagają dopracowania.
Następny krok
Poznaj kolejne pojęcia
Zobacz hasła z kategorii Pompy ciepła i wróć do nich, gdy będą potrzebne.
Przejdź do kategorii